Peter Schiff cho rằng Nhật Bản có thể là “mũi kim” làm vỡ bong bóng kinh tế lớn hơn của Mỹ

Phát biểu trên podcast "The Peter Schiff Show", nhà kinh tế học và là người chỉ trích Bitcoin lâu năm này cho biết xu hướng đầu tư vào AI đã sụp đổ trong tuần này, ngay cả khi các chỉ số thị trường chung vẫn giữ được mức giá. Cổ phiếu Alphabet giảm 10% sau khi công ty công bố mức chi tiêu vốn cao hơn so với kỳ vọng của nhà đầu tư. Cổ phiếu Oracle giảm gần 8% trong tuần và hiện đã giảm 41% tính từ đầu năm. Cổ phiếu Meta giảm 7,3%, Amazon mất 6,8% và Microsoft giảm 2,7%, đẩy mức giảm lũy kế từ đầu năm của hãng này lên 19,3%, gần chạm ngưỡng thị trường gấu.

Schiff cho biết phản ứng của thị trường đánh dấu một sự thay đổi so với các quý trước, khi các công ty siêu quy mô công bố ngân sách trí tuệ nhân tạo (AI) lớn hơn thường chứng kiến giá cổ phiếu của họ tăng. "Các nhà đầu tư giờ đây cuối cùng cũng bắt đầu đặt câu hỏi liệu những khoản đầu tư này có thực sự mang lại lợi nhuận hay không," ông nói.

SpaceX và Tesla chịu ảnh hưởng nặng nề nhất

Cổ phiếu SpaceX tiếp tục giảm thêm 7,7% trong tuần qua và hiện giao dịch thấp hơn 49% so với mức đỉnh sau khi IPO. Tỷ lệ cổ phiếu lưu hành trên thị trường của công ty dự kiến sẽ tăng từ 5% lên 40% vào cuối năm nay, một thay đổi mà ông Schiff giải thích có thể gây thêm áp lực lên giá cổ phiếu.

Cổ phiếu Tesla giảm 18% trong cùng khoảng thời gian và hiện đang ở mức thấp hơn 35% so với mức cao nhất trong 52 tuần. Theo ước tính của Schiff, tổng cộng, sự sụt giảm của Tesla và SpaceX đã khiến Elon Musk mất gần 100 tỷ USD chỉ trong một tuần.

So sánh với thời kỳ bong bóng dot-com

Nhà kinh tế học và người ủng hộ vàng này đã so sánh khoản chi tiêu vốn hàng năm cho AI khoảng 3/4 nghìn tỷ USD với đợt mở rộng quy mô trước thảm họa dot-com. Ông cho biết nhiều công ty internet được ưa chuộng ban đầu mà các nhà đầu tư đổ tiền vào cuối cùng đã phá sản mà không bao giờ thu hồi được khoản chi tiêu của họ. Ông không nghi ngờ tiềm năng dài hạn của AI, nhưng cho rằng thị trường đang đánh giá quá cao lợi nhuận ngắn hạn từ các khoản đầu tư vào các công ty hyperscaler.

Thị trường trái phiếu Nhật Bản đang chịu áp lực

Schiff chỉ ra rằng Nhật Bản là một rủi ro lớn hơn và cấp bách hơn so với đợt bán tháo AI. Đồng yên đã giảm xuống mức thấp nhất so với đồng đô la trong 40 năm qua. Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 30 năm đóng cửa ở mức gần 4%, mức kỷ lục đối với kỳ hạn này, trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm leo lên mức cao nhất kể từ năm 1996.

Nợ công của Nhật Bản vượt quá 200% tổng sản phẩm quốc nội (GDP), và lãi suất chính sách chuẩn của nước này vẫn chỉ ở mức 1%. Schiff cho biết Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đang đứng trước sự lựa chọn giữa việc tăng lãi suất mạnh mẽ – điều có thể gây ra suy thoái kinh tế trong nước và làn sóng vốn hồi hương – hoặc giữ thái độ thụ động và đối mặt với nguy cơ sụp đổ tiền tệ. Schiff nhấn mạnh rằng dù chọn con đường nào, cả hai đều sẽ gây ra hậu quả cho Hoa Kỳ.

Nhật Bản nắm giữ hơn 1,1 nghìn tỷ USD trái phiếu Kho bạc Mỹ, là lượng nắm giữ lớn nhất của bất kỳ quốc gia nào. Schiff cho biết một cuộc khủng hoảng nợ tại Nhật Bản có thể buộc nước này phải bán tháo quy mô lớn số trái phiếu này. "Đó có thể là chiếc kim chọc thủng bong bóng của chúng ta," ông nói về tình hình của Nhật Bản so với nền kinh tế Mỹ. Schiff bổ sung:

"Việc bong bóng của Nhật Bản vỡ ra cuối cùng sẽ làm vỡ bong bóng còn lớn hơn của Hoa Kỳ."

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ đạt mức cao nhất trong nhiều thập kỷ

Lãi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đóng cửa tuần ở mức 5,16%, mức cao nhất kể từ năm 2006, trong khi nợ quốc gia đã vượt quá 39,6 nghìn tỷ USD. Schiff lưu ý rằng chính phủ đang gánh khoản nợ gấp hơn bốn lần so với năm 2006, khiến chi phí vay hiện nay khó hấp thụ hơn so với lần cuối cùng khi lợi suất ở mức cao như vậy.

Áp lực từ dầu mỏ, vàng và lạm phát

Giá dầu đã vượt mốc 100 USD/thùng và tăng khoảng 30% chỉ trong tháng 7, do căng thẳng liên quan đến Iran. Schiff cho rằng mức tăng này gần như đảm bảo chỉ số giá tiêu dùng sẽ cao hơn khi dữ liệu tháng 7 được công bố vào tháng 8.

Giá vàng tăng khoảng 1% trong tuần dù lợi suất trái phiếu và giá dầu đều tăng mạnh, một diễn biến mà ông Schiff đánh giá là đáng chú ý do mối quan hệ nghịch đảo gần đây giữa vàng và dầu kể từ khi xung đột với Iran bùng phát. Cổ phiếu khai thác mỏ có diễn biến tốt hơn so với vàng, với chỉ số GDX tăng 5,6% và GDXJ tăng 5,8%, một diễn biến mà Schiff đánh giá là tín hiệu khả năng ngành này đang hình thành đáy.

Thị trường lao động và các mức thuế quan của Trump

Schiff cũng phản bác cách diễn giải của chính quyền Trump về việc số đơn xin trợ cấp thất nghiệp hàng tuần gần đây giảm xuống 187.000, lập luận rằng sự gia tăng của công việc tự do và xu hướng tuyển dụng yếu khiến chỉ số này trở nên ít ý nghĩa hơn nhiều so với các thập kỷ trước. Bên cạnh đó, ông chỉ trích các mức thuế mới được áp đặt lên khoảng 60 quốc gia theo một điều khoản của Đạo luật Thương mại năm 1974 nhằm vào các mặt hàng liên quan đến lao động cưỡng bức, gọi chính sách này là một loại thuế vi hiến mà cuối cùng sẽ đè nặng lên người tiêu dùng Mỹ thay vì các chính phủ nước ngoài.