UE upoważnia organy regulacyjne do blokowania platform kryptowalutowych z państw trzecich

21. pakiet sankcji UE wobec Rosji rozszerza zakres ograniczeń dotyczących kryptowalut

UE podjęła działania mające na celu rozszerzenie zakresu sankcji kryptowalutowych wobec Rosji, umożliwiając blokady o zasięgu ogólnokrajowym, które ułatwią ukierunkowane działania przeciwko giełdom w krajach, które systematycznie umożliwiają obywatelom Rosji omijanie sankcji nałożonych przy użyciu aktywów kryptowalutowych.

W nowym, 21. pakiecie sankcji przeciwko Rosji, zatwierdzonym 23 lipca, UE dodała 4 podmioty związane z rosyjską siecią rublową A7, którą w maju objęły sankcjami również władze Wielkiej Brytanii. Nowe przepisy UE zrywają powiązania z instytucjami z siedzibą w Afryce, wprowadzając zakazy transakcji dla 14 platform usług kryptowalutowych w Gruzji, Panamie, Zjednoczonych Emiratach Arabskich, na Wyspach Marshalla, w Kirgistanie i na Białorusi.

Te dodatki są kontynuacją szeroko zakrojonych środków wdrożonych w poprzednim pakiecie sankcji, który był skierowany przeciwko całej rosyjskiej branży kryptowalutowej.

Oprócz tego dwa nowe przepisy mają na celu uniemożliwienie Rosjanom wykorzystywania kryptowalut do wspierania działań wojennych. Pierwszy z nich, który wchodzi w życie 25 sierpnia, rozszerza zakaz posiadania, kontrolowania lub zajmowania stanowisk w unijnych dostawcach usług kryptowalutowych przez obywateli Rosji i Białorusi.

Ograniczenia te, wprowadzone po raz pierwszy 18 stycznia 2024 r., mają obecnie zastosowanie do wszelkich innych usług związanych z aktywami kryptograficznymi opisanych w rozporządzeniu w sprawie rynków aktywów kryptograficznych (MiCA), w tym usług doradczych, zarządzania portfelem oraz usług transferowych w imieniu klientów, zgodnie z art. 5b rozporządzenia Rady (UE) 2026/1848 z dnia 23 lipca 2026 r., zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 833/2014.

Drugi przepis ustanawia zakaz transakcji kryptowalutowych w odniesieniu do całych krajów, w których usługodawcy nie przestrzegają tych sankcji, nadając im status eksterytorialny.

Artykuł 5bc zmienionego rozporządzenia 833/2014 stanowi, że „zabrania się angażowania się, bezpośrednio lub pośrednio, w jakąkolwiek transakcję z osobą prawną, podmiotem lub organem, który jest podmiotem świadczącym usługi związane z kryptowalutami lub platformą umożliwiającą wymianę lub transfer kryptowalut i ma siedzibę w państwie trzecim”.

Ponadto przepisy precyzują, że ta lista krajów, obecnie pusta, „obejmuje wyłącznie państwa trzecie, które zostały wskazane przez Radę jako takie, które systematycznie i uporczywie nie zapobiegały świadczeniu usług związanych z kryptowalutami ani nie zapobiegały funkcjonowaniu platform umożliwiających wymianę lub transfer kryptowalut”.

Dla Nicka Turnera, eksperta ds. sankcji gospodarczych, zmiana ta oznacza, że UE skłania się ku sankcjom wtórnym po długiej historii sprzeciwu wobec nich. Podkreślił on również, że może to powodować konflikty prawne w jurysdykcjach, w których przepisy krajowe są sprzeczne z sankcjami UE.

„Zgodnie z nowym art. 5bc organy regulacyjne danego kraju ponoszą odpowiedzialność za niepowstrzymanie działalności objętej sankcjami UE, niezależnie od własnego prawa tego kraju” – podkreślił. Turner uważa, że środek ten będzie początkowo wykorzystywany jako narzędzie dyplomatyczne, wyjaśniając, że „trudno powiedzieć”, czy którekolwiek państwo zostanie bezpośrednio dotknięte tymi środkami.