Bevindingen van de Amerikaanse Senaat zetten transacties met GCC-stablecoins in de schijnwerpers

Onderzoek van de Amerikaanse Senaat verhoogt de last van sanctienaleving

Bevindingen van de Permanente Subcommissie voor Onderzoek (PSI) van de Amerikaanse Senaat, waarin stablecoins, met name Tether (USDT), worden aangemerkt als een belangrijke liquiditeitsbron voor het schaduwbankwezen van Iran, duiden erop dat westerse autoriteiten reactieve naleving wellicht niet langer als voldoende beschouwen.

Voor erkende aanbieders van virtuele activadiensten (VASP’s) die actief zijn in de Golfstaten (GCC) zouden de bevindingen de risicobeoordelingen van tegenpartijen aanzienlijk kunnen herzien. Gezien de geografische nabijheid van de regio tot Iran en de dynamische grensoverschrijdende handelsnetwerken, vereist het onderscheiden van legitieme GCC-transacties van gesanctioneerde activiteiten via tussenpersonen een steeds nauwkeurigere toewijzing van wallets.

Een mogelijk gevolg is dat regionale cryptocurrency-beurzen, en in mindere mate ook handelaren, hun relaties met liquiditeitsverschaffers, over-the-counter-desks en grensoverschrijdende betalingsverwerkers mogelijk opnieuw moeten beoordelen.

Aansprakelijkheid voor sancties binnen betalingskanalen

Ondanks dit veranderende landschap gaan veel handelaren er nog steeds van uit dat het ontvangen van lokale valuta op een binnenlandse bankrekening hen beschermt tegen sanctierisico’s in verband met cryptovaluta. Juridische experts waarschuwen echter dat aansprakelijkheid niet noodzakelijkerwijs begint of eindigt bij de afwikkeling via de bank.

Volgens Soham Jethani, partner bij advocatenkantoor Septten, is er geen enkel universeel punt in de betalingsketen waarop aansprakelijkheid ontstaat.

„Het betreffende verbod kan betrekking hebben op het zakendoen met een aangewezen persoon, het ter beschikking stellen van geldmiddelen of economische middelen, of het beheren van eigendom waarin een aangewezen persoon een belang heeft“, aldus Jethani, die opmerkte dat dergelijke risico’s zich al lang vóór de definitieve bankafwikkeling kunnen voordoen.

Jethani benadrukte dat het ontvangen van fiatgeld de onderliggende nalevingsverplichtingen niet opheft. Handelaren moeten inzicht hebben in hun klanten, de structuur van hun betalingsregelingen en de controles die door hun betalingsproviders worden toegepast. Hoewel een risicosignaal in een wallet aanleiding geeft tot onderzoek in plaats van automatisch als bewijs van een overtreding te dienen, ligt de operationele last doorgaans bij erkende VASP’s in plaats van bij individuele handelaren.

Eigendom van tokens versus contractuele vorderingen

Die operationele realiteit roept diepere juridische vragen op wanneer transacties met door lokale valuta gedekte stablecoins in aanraking komen met gemarkeerde wallets of risicovolle beurzen. Er blijft met name onzekerheid bestaan over de vraag of handelaren ooit juridisch de eigendom van die tokens verkrijgen of slechts een contractuele vordering op fiatgeld hebben ten opzichte van hun betalingsverwerker.

Jethani merkte op dat de denominatie van een stablecoin of token niet bepalend is voor het juridische eigendom. In plaats daarvan hangt het eigendomsrecht af van de onderliggende contracten en de daadwerkelijke betalingsstromen. Een handelaar kan tokens rechtstreeks ontvangen, tokens namens hem laten bewaren of slechts een contractuele aanspraak op dirhams van zijn aanbieder hebben.

„Dat onderscheid heeft gevolgen voor de bewaring, het insolventierisico en de vraag welke activa of vorderingen de handelaar in bezit heeft“, legde Jethani uit. „Het biedt geen antwoord op alle sanctievraagstukken. Een verboden transactie kan betrekking hebben op diensten of het beschikbaar stellen van middelen, zonder dat de handelaar eigenaar is van de tokens.“

Hij voegde eraan toe dat een indirecte of historische koppeling met een wallet niet automatisch een overtreding inhoudt volgens de sanctieregels van het Office of Foreign Assets Control (OFAC) of de VAE. Handhaving hangt af van het toepasselijke sanctieregime, de betrokken partijen en de specifieke feiten rondom een transactie.

Wereldwijde stablecoins en blootstelling aan secundaire sancties

Evenzo kan het accepteren van wereldwijd verhandelde stablecoins bedrijven blootstellen aan risico’s van secundaire sancties vanuit buitenlandse regelgevingskaders, zelfs wanneer transacties puur binnenlands lijken. Secundaire sancties kunnen rechtsgebieden, met name de Verenigde Staten, in staat stellen niet-Amerikaanse entiteiten of personen te bestraffen voor bepaalde transacties met gesanctioneerde partijen, zelfs zonder een directe territoriale band.

Zo kan een niet-Amerikaanse bank die willens en wetens een omvangrijke transactie voor een gesanctioneerde Iraanse financiële instelling faciliteert, te maken krijgen met strenge beperkingen, waaronder mogelijke uitsluiting van het Amerikaanse financiële stelsel.

Jethani waarschuwde dat deze risico’s moeilijk te detecteren kunnen zijn bij lokale stablecoin-overboekingen, zelfs wanneer wereldwijd verhandelde tokens worden gebruikt.

„De transactie kan een binnenlandse aangelegenheid lijken, terwijl de stablecoin, de uitgever ervan, een van de wallets of walletproviders van de partijen, de on-ramp/off-ramp-beurs, of een mogelijke bewaarder of andere tussenpersoon mogelijk verbonden is met een gesanctioneerde partij of een verboden activiteit,” waarschuwde Jethani.

Bijgevolg neemt afwikkeling in lokale valuta via een bank de onderliggende juridische risico’s niet weg. Integendeel, het kan de blootstelling stroomopwaarts verhullen, waarbij een illegale tegenpartij of tussenpersoon in de transactieketen nalevingsrisico’s voor andere deelnemers kan veroorzaken.

Realtime afrekenen en vooraf gescreende ecosystemen

In scenario’s met onmiddellijke afrekening in de detailhandel, waar transacties binnen enkele seconden moeten worden gescreend, kunnen traditionele blockchain-analyses ook tegen beperkingen aanlopen. Jethani merkte op dat realtime controles sterk afhankelijk zijn van de kwaliteit en actualiteit van de onderliggende gegevens, die kunnen worden beïnvloed door vertragingen bij de toewijzing van nieuw aangemaakte wallets, versluiering via hot wallets van uitwisselingen en complexe cross-chain-bruggen.

Jethani zei echter dat realtime retailrisico’s in gereguleerde markten zoals de VAE worden beperkt omdat transacties ruim voordat klanten bij de kassa komen al „risico-afgeschermd“ zijn.

In dit model gebruiken consumenten wallets die zijn gekoppeld aan erkende beurzen in de VAE, waar activa voortdurend worden gemonitord en vooraf worden gescreend. Verdachte gelden kunnen worden bevroren voordat een transactie bij het verkooppunt wordt gestart, terwijl ontvangende handelaren vooraf een ‘know-your-customer’ (KYC)-controle ondergaan voordat ze betalingen kunnen accepteren.

Hoewel geen enkel systeem volledig waterdicht is, benadrukte Jethani dat het vooraf screenen van beide partijen bij een transactie een aanzienlijke barrière vormt tegen illegale activiteiten bij de meeste retailtransacties.

VASP’s dragen de operationele last

In wezen blijven de wettelijke aansprakelijkheid en het operationele risico geconcentreerd bij de vergunninghoudende VASP die de transactie verwerkt.

In de praktijk draagt de gereguleerde tussenpersoon die de on-ramp en off-ramp faciliteert de verantwoordelijkheid voor het uitvoeren van uitgebreide beoordelingen van tegenpartij- en sanctierisico’s, het toepassen van passende controles en het authenticeren van transacties. In alle GCC-rechtsgebieden met gevestigde regelgevingskaders voor cryptovaluta kan dit onder meer bestaan uit naleving van de toepasselijke ‘Travel Rule’-vereisten en een uitgebreide screening van tegenpartijen.

„De plicht ligt altijd bij de gereguleerde speler die tussen de transactie in staat, om verantwoordelijkheid te nemen voor de tegenpartijen”, aldus Jethani. “Als er iets misgaat, zullen zij worden aangemerkt als overtreders en worden onderworpen aan boetes en sancties.”

Jethani zei dat duidelijkheid in de regelgeving uiteindelijk ten goede komt aan marktdeelnemers die zich aan de regels houden, omdat entiteiten met een vergunning sterke prikkels hebben om hun regelgevingsstatus te beschermen.

“Mensen werken hard om een vergunning te krijgen om deze dienst te verlenen, en ze zullen hun zwaarbevochten vergunningen niet op het spel zetten voor één enkele transactie,” zei Jethani. “Het is de risico’s niet waard, noch financieel noch qua reputatie, ongeacht wie er aan de andere kant staat.”

Dit toezicht heeft bijgedragen aan het versterken van de positie van de VAE als knooppunt voor bedrijven in digitale activa. Jethani wees op de strenge test- en nalevingsvereisten waarmee bedrijven tijdens het vergunningsproces worden geconfronteerd, en stelde dat deze waarborgen de reputatie van het land bij de Financial Action Task Force (FATF) hebben ondersteund, zelfs nu de sector voor digitale activa snel is gegroeid.