تاکر کارلسون پس از ۶۰ روز درگیری در خاورمیانه، بازارها را «جعلی» خواند

تاکر کارلسون: «بازارها کارهایی می‌کنند که انتظار ندارید بازارها انجام دهند»

این اظهارنظرها در پس‌زمینه‌ای مطرح شد که بسیاری از تحلیلگران را در جست‌وجوی توضیح گذاشته است. عملیات «خشم حماسی»، کارزار نظامی آمریکا-اسرائیل علیه ایران، در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ آغاز شد. حملات، رهبری و زیرساخت‌های ایران را هدف قرار داد. ایران با موشک‌ها، پهپادها و ایجاد اختلال در تنگه هرمز پاسخ داد؛ مسیری که حدود ۲۰٪ از جریان نفت جهانی از آن عبور می‌کند.

در هفته نخست آوریل آتش‌بسی شکننده شکل گرفت، اما لبه پرتگاه‌روی، حمله به کشتی‌ها و خشونت‌های پراکنده تا مه ادامه یافته است. با وجود همه این‌ها، سهام رشد کرد. شاخص S&P 500 در هفته‌های اولیه حدود ۱۰٪ افت کرد، سپس یک بازگشت تند را رقم زد و در اواسط آوریل بالای ۷٬۰۰۰ بسته شد و تا ۸ مه نزدیک ۷٬۳۸۹ معامله می‌شد. نزدک ۱۰۰ یک روند ۱۳ روزه صعودی ثبت کرد؛ طولانی‌ترین روند آن در بیش از یک دهه. شاخص داوجونز به ۵۰٬۰۰۰ نزدیک شد.

کارلسون قیمت‌های نفت را روشن‌ترین نشانه اینکه چیزی درست نیست دانست. او تأکید کرد: «تنگه هرمز عملاً ماه‌هاست که بسته شده است.» این مفسر سیاسی افزود:

«و با این حال نفت، تا زمان پخش امشب، زیر ۱۰۰ دلار در هر بشکه بود. خیلی پایین‌تر از مثلاً سال ۲۰۰۸. این عجیب است. اما بیش از عجیب است. جعلی است.»

نفت برنت در ۵ مه در بحبوحه تهدیدهای هرمز به بالای ۱۱۶ دلار برای هر بشکه جهش کرد، اما با هر نشانه‌ای از کاهش تنش دوباره به زیر ۱۰۰ دلار برگشت. این الگوی رفت‌وبرگشتی در طول درگیری تکرار شد و معامله‌گران هر بار روی حل‌وفصل سریع قیمت‌گذاری کردند.

طلا هم داستان مشابهی داشت. قیمت‌ها در مجموع به محدوده ۴٬۵۰۰ تا ۴٬۷۰۰ دلار صعود کرد اما نتوانست رشد پایدار پناهگاه امنی را که بسیاری از سرمایه‌گذاران انتظار داشتند ارائه دهد. همبستگی‌ها از هم گسیخت. ترس‌های تورمی، دلار قوی‌تر و تردیدها درباره کاهش نرخ‌ها، مانع از جهش فلز شد.

بیت‌کوین متفاوت حرکت کرد. تا ۸۰٬۰۰۰ دلار بالا رفت و سپس به محدوده نزدیک ۸۳٬۰۰۰ رسید، در آوریل رکورد ۲ میلیارد دلار ورود سرمایه به صندوق‌های قابل معامله در بورس (ETF) را جذب کرد و در چند بازه هم از S&P 500 و هم از طلا عملکرد بهتری داشت. ناظران آن را پوشش ریسک دیجیتالی خواندند که ریسک ژئوپلیتیک را بهتر از گزینه‌های سنتی جذب می‌کند.

کارلسون این واگرایی را نشانه دست‌کاری دانست نه بنیان‌های اقتصادی. او گفت: «بازارها کارهایی می‌کنند که اگر به‌صورت عقلانی و در مسیری آزاد رفتار می‌کردند، انتظار نداشتید انجام دهند—اگر دست‌کاری نشده بودند.» او استدلال کرد که طلا و نفت «خیلی پایین‌تر از آنچه منطقی است» باقی مانده‌اند «پس از ۶۰ روز خبرهای وحشتناک».

تحلیلگران وال‌استریت توضیح‌های رقیبی ارائه کردند. جی‌پی‌مورگان مستقیماً پرسید چرا سهام بدون حل‌وفصل موضوع ایران به رکوردهای جدید می‌رسد و سپس آن را به قدرت سودآوری شرکت‌ها نسبت داد. حدود ۸۳٪ از شرکت‌های S&P 500 در فصل‌های اخیر بالاتر از برآوردها عمل کردند. استفانو پاسکاله، تحلیلگر بارکلیز، به نیویورک‌تایمز گفت که «بازار با این فرض معامله می‌کند که بدترین بخش درگیری را دیده‌ایم.»

در همان سرمقاله NYT، رئیس بانک مرکزی اروپا کریستین لاگارد گرایش به فرض «روال عادی کسب‌وکار» را صرفاً عجیب خواند. با این حال، کارلسون فراتر رفت. او گفت: «در دو ماه گذشته آن‌قدر واضح شده که نمی‌شود انکارش کرد که بازارهای عمومی آن چیزی نیستند که به ما گفته بودند هستند؛ یعنی باز و آزاد و برابر برای مشارکت همه.»

او پذیرفت که سرمایه‌گذاران خرد هنوز این موضوع را به‌طور کامل درک نکرده‌اند، اما گفت این آگاهی در حال گسترش است. او افزود: «بعضی‌ها از این راه ثروتمند می‌شوند و بیشتر مردم نمی‌شوند.» بحث درباره اینکه بازارها عقلانی‌اند یا دست‌کاری‌شده، بعید است تا وقتی تنگه هرمز محل مناقشه است، ریسک‌های تورمی باقی است و شروط آتش‌بس ناتمام مانده، حل‌وفصل شود.

تاریخ نشان می‌دهد بازارهای سهام معمولاً از دل درگیری‌های ژئوپلیتیک بهبود می‌یابند. اما تاریخ همچنین نشان داده که برخی از بزرگ‌ترین سقوط‌ها پس از اوج‌های غیرعقلانیِ تاریخی رخ داده‌اند. اینکه آیا هر یک از این دوره‌ها با الگوهای تاریخی همخوانی دارد یا نه، به آنچه بعداً رخ می‌دهد بستگی دارد.