باتانیکس پس از ۴ سال با کاهش درآمد کارمزد، به فعالیت لایه ۲ بیت‌کوین پایان داد

کتاب راهنمایی که Botanix از پیروی آن سر باز زد

شبکه لایه‌دوی (L2) بیت‌کوین Botanix اعلام کرده است که در حال خاتمه دادن به عملیات خود است؛ تصمیمی که عملاً پایان یک تلاش چهار ساله برای آوردن کاربری بومی قراردادهای هوشمند به بیت‌کوین را رقم می‌زند. تیم فاش کرد که مین‌نت شبکه تابستان امسال از کار خواهد ایستاد و از همه کاربران خواست پیش از ۹ ژوئیه ۲۰۲۶ بیت‌کوین و دیگر دارایی‌های دیجیتال خود را برداشت کنند.

Botanix در یک بیانیه گفت پس از عبور از این ضرب‌الاجل، وجوه باقی‌مانده توسط فدراسیون شبکه جمع‌آوری خواهد شد و هر دارایی باقی‌مانده برای همیشه غیرقابل‌بازیابی می‌ماند. با وجود موفقیت ظاهری Spiderchain، این بیانیه مجموعه‌ای از دلخوری‌های عمیق و ساختاری درباره وضعیت کنونی بازار ارزهای دیجیتال را برجسته کرد؛ مسائلی که در نهایت Botanix را ناچار به این تصمیم کرد.

این پروژه که در سال ۲۰۲۲ راه‌اندازی شد، مأموریتش ساخت یک بلاکچین مبتنی بر بیت‌کوین بود که بتواند به‌طور طبیعی به تناسب محصول-بازار (product-market fit) برسد. تیم می‌خواست این هدف را بدون استفاده از مشوق‌های مصنوعی توکنی برای ساختن رشد محقق کند، حتی در حالی‌که شبکه‌های رقیب به‌طور فزاینده‌ای دقیقاً به همان کتاب راهنما تکیه می‌کردند.

هرچند پروژه به موفقیت فنی دست یافت—پردازش ۲۵ میلیون تراکنش ارگانیک و ادغام با بازیگران بزرگ صنعت مانند Chainlink و OKX—اما تیم دریافت بازار به‌سادگی حاضر نیست به رویکرد اصول‌محور آن پاداش بدهد. در عوض، به گفته تیم، بازار همچنان کاملاً بر بیت‌کوین به‌عنوان یک دارایی ذخیره‌ای منفعل و ابزار سیاسی متمرکز مانده است. Botanix پذیرفت که اگر نقش بیت‌کوین صرفاً به طلای دیجیتال تثبیت شود، «هرگز بازاری برای چیزی که ما می‌ساختیم وجود نخواهد داشت.»

اگرچه Botanix برنامه داشت در نهایت یک توکن را به‌عنوان شکل مشروعی از سهام (equity) عرضه کند، تیم اصرار دارد که شکست عرضه‌های توکن در سراسر صنعت نشان می‌دهد مدل سنتی مشوق‌های توکنی دیگر به نتایج پایدار منجر نمی‌شود.

در یکی از تندترین نقدهای این اعلامیه، Botanix اشاره کرد که با وجود آن‌که کاربران کریپتو در گفتگو از عدم تمرکز تمجید می‌کنند، رفتار واقعی‌شان چیز دیگری می‌گوید. کاربران به‌طور گسترده بیت‌کوین رَپ‌شده (WBTC) را روی شبکه‌های همه‌منظوره‌ای مانند اتریوم انتخاب کرده‌اند، چون ارزان‌تر و آسان‌تر است.

تیم نوشت: «راحتی هر بار برنده می‌شود»، و پذیرفت که امنیت یک L2 اختصاصی بیت‌کوین فقط برای طیف محدودی از کاربردها اهمیت دارد.

تغییر اقتصاد و روند تمرکز

علاوه بر این، رشد آن‌چین دیگر به سمت لایه‌های پایه غیرمتمرکز جاری نمی‌شود. در عوض، فعالیت اقتصادی به‌شدت پیرامون پلتفرم‌های متمرکز و اپلیکیشن‌های بزرگی که رابطه با کاربر را در اختیار دارند در حال تجمیع است؛ مانند صرافی‌های متمرکز، Hyperliquid و غول‌های مالی سنتی.

از آنجا که کاربران ارگانیک عمدتاً از Botanix به‌عنوان یک ذخیره ارزش کم‌سروصدا برای کسب بازده استفاده می‌کردند، شبکه حجم تراکنش پرتکرار لازم برای ایجاد کارمزدهای تراکنش پایدار را نداشت. در نهایت، غیرمتمرکز بودن شبکه باعث شد میزبانی و نگهداری آن هزینه‌برتر از درآمدی باشد که ایجاد می‌کرد.

تیم نوشت: «وقتی کاربران گزینه راحت را انتخاب می‌کنند و جاذبه اقتصادی به سمت توزیع کشیده می‌شود، آنچه روی یک لایه زیرساخت غیرمتمرکز باقی می‌ماند پایگاه کاربری‌ای است که خدمت‌رسانی به آن بیش از چیزی که تولید می‌کند هزینه دارد.» «درآمد کارمزدها حتی نزدیک هم نشد که [هزینه‌های زیرساخت] را پوشش دهد.»

Botanix به‌جای کش دادن پروژه یا چرخش به یک کارزار بازاریابی توخالی، تصمیم گرفت با حفظ یکپارچگی خود از این فضا خارج شود و سرمایه خزانه باقی‌مانده را برای رسیدگی به تیم و شرکایش در دسترس نگه دارد.

تیم به‌عنوان یک نمایش خداحافظی از آنچه می‌توانست باشد، BINK را برجسته کرد؛ نئوبانک بیت‌کوینی که اخیراً راه‌اندازی کرده و روی iOS و Android در دسترس است. BINK با ورود از طریق ایمیلِ خودامانتی و بازده بومی، قرار بود حجم تراکنش روزانه مصرف‌کنندگان را که Botanix به‌شدت به آن نیاز داشت ایجاد کند. با این حال، این اپلیکیشن تنها چند هفته پیش وارد فروشگاه‌های برنامه شد و برای تغییر مسیر مالی شبکه دیر بود.

این اعلامیه در پایان نتیجه گرفت: «می‌توانستیم ادامه بدهیم. اما انتخاب کرده‌ایم ادامه ندهیم، زیرا ادامه دادن پس از نقطه‌ای که زمان اضافی دیگر یادگیری اضافی تولید نمی‌کند، باور و اعتقاد نیست… ترجیح می‌دهیم همین حالا متوقف شویم.»

مشارکت‌کنندگان اکوسیستم، توسعه‌دهندگان و کاربران خُرده‌فروش اکنون کمتر از یک ماه فرصت دارند تا پیش از ضرب‌الاجل ۹ ژوئیه، دارایی‌های خود را از Spiderchain منتقل کنند.