Tacaíonn an Chúirt is Airde de chuid an AE le Ceart Imreora Gearmánaigh Caillteanais Cearrbhachais a Aisghabháil ó Oibreoir atá Ceadúnaithe i Málta

Príomhphointí:

• Rialaigh an CJEU i C-440/23 gur féidir le stáit an AE cearrbhachas ar líne a thoirmeasc in ainneoin ceadúnais trasna teorann
• Chaill Lottoland cás suntasach – is féidir le himreoir Gearmánach na geallta a cailleadh idir 2019 agus 2021 a aisghabháil
• Ceanglaíonn an rialú cúirteanna uile 27 ballstát an AE, agus tá billiúin in éilimh aisíocaíochta imreoirí atá ar feitheamh i gceist

Fasach Eorpach Ceangailteach agus Billiúin i gCeist

Chuaigh an breithiúnas i gCás C-440/23 i gcoinne an oibreora Lottoland, a bhfuil ceadúnas aige i Málta tar éis do imreoir Gearmánach aighneacht a dhéanamh ar aisíocaíocht do gheallta a cailleadh idir Meitheamh 2019 agus Iúil 2021, tréimhse a raibh formhór na bhfoirmeacha cearrbhachais ar líne toirmiscthe sa Ghearmáin. Dhearbhaigh an chúirt go bhfuil conarthaí cearrbhachais a chríochnaítear de shárú ar thoirmeasc náisiúnta neamhní agus gan éifeacht faoi dhlí an AE, agus nach ionann éilimh aisíocaíochta a chomhdú agus mí-úsáid cheart an AE ag imreoirí.

Tá ceadúnais ag Lottoland ón Údarás Cearrbhachais Mhálta (MGA) agus thairg sé sliotáin fhíorúla agus gealltóireacht ar tharraingtí crannchuir do chustaiméirí Gearmánacha le linn tréimhse nuair a chuir Conradh Idirstáit na Gearmáine maidir le Cearrbhachas cosc go héifeachtach ar fhormhór tháirgí ceasaíneo ar líne. D’áitigh an t-oibreoir gur cheart dá cheadúnas MGA agus saoirse an AE seirbhísí a sholáthar faoi Airteagal 56 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh rialacha náisiúnta sriantacha a shárú. Dhiúltaigh an chúirt don seasamh sin, ag rialú nach dtugann ceadúnas oibriúcháin ó thír amháin den AE an ceart custaiméirí a sheirbheáil i dtír eile ina bhfuil na táirgí sin toirmiscthe.

Thug na breithiúna aghaidh freisin ar an bhfíric gur dleathaigh an Ghearmáin cearrbhachas ar líne ina dhiaidh sin i mí Iúil 2021. Chinn an chúirt nár bhailíochtaigh sé seo go cúlghníomhach oibríochtaí níos luaithe Lottoland ná nár bhain sé an bonn d’éileamh aisíocaíochta an imreora.

Feidhmíonn an rialú mar fhasach ceangailteach ar fud gach ballstát den AE. Tá go leor breithiúnais eisithe cheana féin ag cúirteanna sibhialta na Gearmáine i bhfabhar imreoirí atá ag iarraidh caillteanais a aisghabháil ó oibreoirí neamhcheadúnaithe le blianta beaga anuas, ach bhí na cásanna sin ar feitheamh ag fanacht le soiléiriú ón CJEU ar na ceisteanna bunúsacha dlí AE. Is féidir le mílte éileamh atá ar feitheamh dul ar aghaidh anois, agus measann saineolaithe dlí go bhféadfadh aisíocaíochtaí féideartha a bheith ar luach na mbilliún euro ar mhargadh na Gearmáine amháin. Tá éilimh chomhchosúla á saothrú cheana féin ag imreoirí sa Ghearmáin agus san Ostair i gcoinne oibreoirí atá lonnaithe i Málta.

Leanann breithiúnas Lottoland cinneadh gaolmhar ón CJEU i mí Eanáir 2026, nuair a rialaigh an chúirt i gcás ar leith gur féidir le himreoirí caingean dlí a thionscnamh i gcoinne stiúrthóirí cuideachta ina n-aonar faoi dhlíthe a dtíre féin. I gcás ar leith, tá Tipico os comhair an CJEU freisin, áit ar eisigh an tArd-Abhcóide Emiliou tuairim an 19 Márta ag rá go bhféadfadh sé a bheith riachtanach freisin ar oibreoirí gealltóireachta spóirt neamhcheadúnaithe na geallta a bhailigh siad ó imreoirí a aisíoc. Táthar ag súil le rialú críochnaitheach sa chás sin níos déanaí i mbliana.

Is í Málta an dlínse cheadúnaithe do líon suntasach oibreoirí cearrbhachais atá dúchasach don chriopteo, agus tá creat an MGA mar bhunús rialála do ardáin a ghlacann le taiscí cript-airgeadra. Mura gcosnaíonn na ceadúnais seo oibreoirí a thuilleadh ó dhliteanas sibhialta i mballstáit a chuireann cosc ar a dtáirgí, tá ceasaíneonna cripteo atá ag feidhmiú faoi na creatlaí Málta céanna faoi réir an nochta chéanna. Fanann Bille 55 Mhálta, a chuireann cosc ar bhreithiúnais eachtracha maidir le haisíocaíochtaí imreoirí a fhorfheidhmiú i gcúirteanna Mhálta, mar phríomhchosaint na n-oibreoirí – ach éilíonn an rialú seo ón CJEU anois ar na cúirteanna sin an breithiúnas a chur san áireamh agus cásanna gaolmhara á mbreithniú acu, rud a d’fhéadfadh an sciath sin a lagú.