Poruszanie się po NFT i prawie własności intelektualnej

Poniższy artykuł publicystyczny został napisany przez Alexa Forehanda i Michaela Handelsmana dla Kelman.Law.

NFT, własność intelektualna i prawne wyzwania dotyczące aktywów generowanych przez sztuczną inteligencję

W miarę jak tokeny niewymienne (NFT) ewoluują z cyfrowych kolekcji do narzędzi handlowych, licencyjnych i tożsamościowych, krajobraz prawny dotyczący własności intelektualnej (IP) pozostaje nieuregulowany. Wzrost generatywnej sztucznej inteligencji (AI) dodał dalszej złożoności, podnosząc pytania o własność, licencjonowanie i egzekwowanie praw twórczych związanych z tokenami blockchain.

Prawa autorskie i NFT

NFT nie przenosi automatycznie praw autorskich do bazowego aktywu. Jak podkreśliło Biuro Praw Autorskich USA w najnowszych wytycznych dotyczących NFT i praw autorskich (Copyright.gov), nabywcy tokenów zazwyczaj otrzymują tylko te prawa, które zostały wyraźnie określone w smart kontrakcie lub towarzyszącej licencji. Oznacza to, że w przypadku braku języka umownego, kupujący mogą nie nabyć praw do reprodukcji ani komercyjnego wykorzystania cyfrowej sztuki lub aktywu.

Postępowania sądowe już uwydatniły te luki. W sprawie Hermès International v. Rothschild, Południowy Okręg Nowego Jorku orzekł, że NFT przypominające kultowe torebki Birkin Hermès’a mogą naruszać prawa do znaku towarowego, podkreślając, że tokenizacja nie zwalnia twórców z obowiązujących przepisów IP.

Dzieła wygenerowane przez AI i pytania dotyczące własności

Narzędzia generatywnej AI zdolne do tworzenia tekstów, obrazów i muzyki wprowadzają nowe niepewności prawne. Biuro Praw Autorskich USA wyjaśniło, że dzieła „nie stworzone przez człowieka” nie podlegają ochronie praw autorskich, co budzi obawy dla twórców, którzy emitują aktywa generowane przez AI jako NFT.

Głównym problemem, zgodnie z raportem złożonym do Bibliotekarza Kongresu przez Rejestr Praw Autorskich, jest „czy ‘dzieło’ jest w zasadzie wynikiem ludzkiego autorstwa, gdzie komputer [lub inne urządzenie] jest jedynie narzędziem wspomagającym, czy też tradycyjne elementy autorstwa w dziele (literackie, artystyczne lub muzyczne wyrażenie, albo elementy selekcji, układu itp.) zostały rzeczywiście wymyślone i wykonane nie przez człowieka, lecz przez maszynę.”

Sądy również zaczynają rozstrzygać, czy ludzka kontrola nad systemami AI jest wystarczająca do ustalenia autorstwa. W 2023 roku Sąd Okręgowy USA dla Dystryktu Kolumbii stał się pierwszym sądem, który bezpośrednio rozważył, czy dzieła wygenerowane przez AI kwalifikują się do ochrony praw autorskich. Powód chciał zakwestionować odmowę rejestracji przez Biuro Praw Autorskich obrazu, który opisał w swoim zgłoszeniu jako „autonomicznie stworzonego przez algorytm komputerowy działający na maszynie.”

Sąd podtrzymał decyzję Biura, podkreślając, że „prawo autorskie chroni jedynie dzieła stworzone przez człowieka” oraz że „ludzkie autorstwo jest podstawowym wymogiem prawa autorskiego.” Dalej wyjaśnił, że prawo autorskie „nigdy nie sięgało tak daleko… by chronić dzieła stworzone przez nowe formy technologii działające bez jakiejkolwiek przewodniej ręki ludzkiej.” Ponieważ sam powód przyznał, że „nie odegrał żadnej roli w użyciu AI do wygenerowania dzieła,” sąd uznał, że wymóg autorstwa nie został spełniony. Sprawa jest obecnie apelowana.

Poważne pytania pozostają dotyczące możliwości uzyskania praw autorskich do materiału generowanego przez AI, a także przenoszenia i licencjonowania praw autorskich do NFT. Projekty wydające NFT związane z dziełami generowanymi przez AI powinny rozważyć:

• Ramki licencyjne: Opracowanie wyraźnych licencji definiujących prawa posiadaczy tokenów, w tym prawa do reprodukcji, prezentacji i używania pochodnego.
• Ludzkie autorstwo: Tworzenie materiału z udziałem człowieka, a nie wyłącznie generowanie materiału za pomocą sztucznej inteligencji.
• Mechanizmy atrybucji: Zapewnienie przejrzystości co do zakresu zaangażowania AI w tworzenie.
• Zabezpieczenia kontraktowe: Umieszczanie warunków w smart kontraktach lub umowach nieprzewidzianych w celu ograniczenia sporów dotyczących własności i naruszeń.

Smart kontrakty i egzekwowanie tantiem

Jedną z początkowych obietnic NFT było automatyczne egzekwowanie tantiem poprzez smart kontrakty. Jednak operatorzy rynków coraz częściej pozwalają na rezygnacje lub zmieniają mechanizmy egzekwowania, osłabiając wiarygodność. Ma to szczególne znaczenie dla twórców polegających na modelach przychodów powtarzalnych. Choć prawa umowne pozostają egzekwowalne w sądzie, niespójna implementacja techniczna podkreśla potrzebę staranności prawnej równolegle z rozwiązaniami technologicznymi.

Praktyczne rozważania dla projektów NFT i AI

Dla deweloperów, artystów i platform działających na styku NFT i AI, istnieje kilka praktyk, które mogą zmniejszyć ryzyko prawne:

1. Jasne licencjonowanie – Wyjaśnij dokładnie, jakie prawa mają posiadacze tokenów, a co pozostaje przy twórcy.
2. Świadomość znaków towarowych – Unikaj projektów lub poleceń, które mogą generować naruszające treści, szczególnie w modzie, sztuce czy rozrywce.
3. Dokumentacja autorskiego wkładu – Utrzymuj dowody ludzkiego wkładu twórczego w celu wsparcia potencjalnych roszczeń dotyczących praw autorskich.
4. Mechanizmy rozstrzygania sporów – Rozważ klauzule arbitrażowe lub jurysdykcyjne w warunkach obsługi NFT.

Wnioski

Konwergencja NFT, prawa własności intelektualnej i treści generowanej przez AI niesie za sobą zarówno możliwości, jak i ryzyka. Tokenizacja nie zastępuje istniejących ram IP, a narzędzia AI kwestionują długotrwałe definicje autorstwa i własności. Poprzez proaktywne podejście do tych prawnych kwestii poprzez licencjonowanie, projektowanie smart kontraktów i strategie zgodności, twórcy i platformy mogą bezpieczniej poruszać się w tym dynamicznie rozwijającym się krajobrazie.

Kelman PLLC kontynuuje monitorowanie zmian w regulacjach dotyczących kryptowalut w różnych jurysdykcjach i jest dostępny, by doradzać klientom poruszającym się w tych dynamicznie zmieniających się krajobrazach prawnych. Więcej informacji lub umówienie się na konsultację znajdziesz, prosimy skontaktować się z nami.

Ten artykuł pierwotnie pojawił się na Kelman.law.