Badanie EBC dotyczące zarządzania w sektorze DeFi: A16z jest największym udziałowcem głosującym w Uniswap, a tożsamość jednej trzeciej głosujących pozostaje nieznana

100 największych posiadaczy kontroluje 80% tokenów zarządzania DeFi – wynika z badania EBC

W dokumencie roboczym EBC nr 3208 przeanalizowano dane dotyczące zarządzania czterema protokołami: Aave, MakerDAO (obecnie pod nazwą Sky), Ampleforth i Uniswap, w dwóch momentach: w listopadzie 2022 r. i w maju 2023 r. Protokoły zostały wybrane ze względu na ich wielkość i reprezentację różnych kategorii działalności w zakresie zdecentralizowanych finansów (DeFi), które łącznie posiadały około 32% całkowitej wartości zablokowanej w sieci Ethereum w momencie gromadzenia danych.

Dane dotyczące koncentracji tokenów były uderzające. Badacze z ECB stwierdzają, że 100 największych posiadaczy we wszystkich czterech protokołach kontrolowało ponad 80% podaży tokenów zarządzania. W przypadku Aave i Uniswap samych pięciu największych posiadaczy posiadało prawie połowę wszystkich tokenów. Ampleforth był jeszcze bardziej skoncentrowany, a pięciu największych posiadaczy kontrolowało blisko 60%.

Następnie badacze podjęli próbę ustalenia, kto faktycznie stoi za tymi adresami. W przypadku większości protokołów około połowa lub więcej wszystkich zasobów pochodzi albo od samego protokołu, poprzez skarbce, założycieli lub przydziały dla deweloperów, albo od scentralizowanych i zdecentralizowanych giełd kryptowalut. Według danych zawartych w raporcie, Binance posiadał największy udział wśród scentralizowanych platform we wszystkich czterech protokołach, wynoszący od 2% do 15% w zależności od protokołu.

Obraz nie stał się jaśniejszy, gdy badacze sprawdzili, kto głosuje. Największymi głosującymi byli prawie wyłącznie delegaci, osoby fizyczne lub podmioty, którym mniejsi posiadacze tokenów przekazują swoje prawa głosu. Zidentyfikowanie tych delegatów okazało się trudne. Badacze podobno opierali się na wyszukiwaniu w sieci, serwisie Github, mediach społecznościowych, forach dotyczących zarządzania oraz narzędziu do analizy łańcucha bloków stworzonym przez Crystal Intelligence. Nawet wtedy około jednej trzeciej największych głosujących w całej próbie nie udało się w ogóle zidentyfikować.

Wśród osób, które naukowcy zdołali zidentyfikować, największą grupę stanowiły osoby fizyczne (około 21%), a następnie firmy Web3 (około 19%). Pojawiły się również firmy venture capital i uniwersyteckie stowarzyszenia zajmujące się blockchainem. W przypadku Uniswap największym głosującym w obu okresach był Andreessen Horowitz, czyli A16z, któremu do maja 2023 r. prawo głosu przekazało 125 adresów.

Koncentracja uprawnień w zakresie zarządzania utrzymywała się na stałym poziomie w obu zestawieniach danych, wykazując niewielkie zmiany. Ta stabilność ma dwojakie znaczenie: sugeruje, że istniejące struktury władzy są trwałe, a także utrudnia rozwiązanie problemu wyłącznie poprzez dynamikę rynkową.

W artykule sklasyfikowano również 248 wniosków dotyczących zarządzania w ramach czterech protokołów. Parametry ryzyka, obejmujące wskaźniki wartości kredytu do wartości (LTV), limity zadłużenia, opłaty stabilizacyjne i awaryjne wyłączenia, stanowiły największy udział (28%). Propozycje dotyczące notowania aktywów stanowiły kolejne 23%. Sama struktura zarządzania rzadko była przedmiotem propozycji; kategoria ta stanowiła jedynie 1% próby.

Z punktu widzenia regulacji naukowcy z EBC doszli do wniosku, że posiadacze tokenów zarządzania, programiści i scentralizowane giełdy nie mogą w obecnych warunkach służyć jako wiarygodne punkty wyjścia dla regulacji. Pseudonimowy charakter adresów blockchain w połączeniu z nieprzejrzystą strukturą delegowania oznacza, że nie ma jasnej linii odpowiedzialności, na którą mogłyby się powołać organy regulacyjne.

Rozporządzenie UE w sprawie rynków aktywów kryptograficznych obecnie zwalnia z obowiązków usługi świadczone w sposób w pełni zdecentralizowany. W artykule argumentuje się, że próg ten jest trudny do zastosowania w praktyce, ponieważ żaden protokół DeFi w próbie nie zbliżył się do spełnienia prawdziwego standardu decentralizacji. Większość protokołów pozostawia znaczącą kontrolę w rękach osób z wewnątrz.

Autorzy sugerują możliwe kierunki dalszych działań, w tym obowiązkowe ujawnianie powiązań posiadaczy tokenów, dostosowane struktury prawne dla DAO oraz modele hybrydowe łączące zarządzanie oparte na łańcuchu bloków z tradycyjnymi ramami odpowiedzialności prawnej. Ramy duńskiego Urzędu Nadzoru Finansowego zostały przytoczone jako praktyczny punkt wyjścia do oceny, czy oferta jest rzeczywiście zdecentralizowana.

W dokumencie banku centralnego dokonano porównania z tradycyjnym ładem korporacyjnym. W obu systemach frekwencja wyborcza jest niska, a decyzje są kształtowane przez niewielką grupę aktywnych uczestników. Jednak w tradycyjnych finansach obowiązują zasady głosowania przez pełnomocników, kodeksy zarządzania i obowiązki prawne. DeFi nie posiada obecnie żadnego z tych zabezpieczeń, a tożsamość kluczowych decydentów pozostaje w dużej mierze ukryta przed opinią publiczną.

FAQ 🔎

• Kto kontroluje tokeny zarządzania DeFi? Niewielka liczba adresów — głównie skarbce protokołów, założyciele i scentralizowane giełdy, takie jak Binance — posiada większość tokenów zarządzania w głównych protokołach DeFi.
• Czy organy regulacyjne mogą pociągnąć uczestników zarządzania DeFi do odpowiedzialności? Badacze z EBC odkryli, że około jednej trzeciej głównych głosujących nie można zidentyfikować na podstawie publicznie dostępnych danych, co utrudnia ustalenie jasnych granic odpowiedzialności regulacyjnej.
• Czym jest delegowanie głosów w DeFi? Posiadacze tokenów mogą przekazać swoje prawa głosu delegatom, którzy głosują w ich imieniu nad propozycjami, co według raportu EBC prowadzi do dalszej koncentracji władzy w zakresie zarządzania, a nie do jej rozproszenia.
• • Czy unijne rozporządzenie MiCA obejmuje protokoły DeFi? MiCA zwalnia z obowiązków w pełni zdecentralizowane usługi, ale w raporcie EBC argumentuje się, że większość protokołów DeFi nie spełnia standardów prawdziwej decentralizacji i może podlegać regulacjom.